विश्वका सबैभन्दा धनी व्यक्ति एलन मस्कले फेरि एकपटक इतिहास रचेका छन्। SpaceX को बहुप्रतीक्षित Initial Public Offering (IPO) सफल भएपछि मस्कको कुल सम्पत्ति १.११ ट्रिलियन डलर पुगेको छ। यससँगै उनी विश्वकै पहिलो ट्रिलियनियर बनेका छन्।
शुक्रबार Nasdaq स्टक एक्सचेन्जमा SpaceX को शेयर कारोबार सुरु भएसँगै कम्पनीको मूल्यांकन करिब २.२ ट्रिलियन डलर पुगेको थियो। कम्पनीले प्रति शेयर १३५ डलरमा सार्वजनिक निष्कासन गरे पनि बजार खुल्नेबित्तिकै शेयर मूल्य १५० डलर पुगेको थियो। केही समयमै मूल्य १७६.५० डलरसम्म उक्लिएपछि लगानीकर्ताहरूको उत्साह स्पष्ट देखिएको थियो। दिनको अन्त्यमा SpaceX को शेयर करिब १६१ डलरमा बन्द भयो।
यो IPO मार्फत SpaceX ले करिब ७५ अर्ब डलर बराबरको पूँजी संकलन गरेको छ, जुन अमेरिकी इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो सार्वजनिक शेयर निष्कासनमध्ये एक मानिएको छ।
Bloomberg Billionaires Index अनुसार मस्कको SpaceX मा रहेको ४२ प्रतिशत हिस्साको मूल्य मात्रै ७६७ अर्ब डलरभन्दा बढी पुगेको छ। यसबाहेक Tesla मा रहेको उनको शेयर तथा स्टक अप्सनको मूल्य जोड्दा उनको कुल सम्पत्ति १.११ ट्रिलियन डलर पुगेको हो।
SpaceX को सफल सार्वजनिक सूचीकरणले कम्पनीका हजारौं कर्मचारीलाई पनि लाभ पुर्‍याएको छ। कम्पनीका हालका तथा पूर्व कर्मचारीमध्ये ४,४०० भन्दा बढी व्यक्तिहरू शेयर स्वामित्वका कारण करोडपति बनेको अनुमान गरिएको छ।
यद्यपि SpaceX हालसम्म पूर्ण रूपमा नाफामा पुगेको कम्पनी भने होइन। कम्पनीले रकेट प्रविधि, Starlink स्याटेलाइट इन्टरनेट सेवा, कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) र अन्तरिक्ष पूर्वाधार निर्माणमा अरबौं डलर लगानी गरिरहेको छ। कम्पनीले पछिल्ला वर्षहरूमा ठूलो खर्चका कारण अर्बौं डलर घाटा व्यहोरेको वित्तीय विवरणले देखाउँछ।
तर लगानीकर्ताहरू कम्पनीको भविष्यप्रति अत्यन्त आशावादी छन्। SpaceX को दीर्घकालीन लक्ष्य पृथ्वीभन्दा बाहिर मानव सभ्यता विस्तार गर्नु, चन्द्रमा र मंगल ग्रहसम्म नियमित यातायात सम्भव बनाउनु तथा अन्तरिक्षमा आधारित नयाँ अर्थतन्त्र विकास गर्नु रहेको कम्पनीले जनाएको छ।
मस्क ट्रिलियनियर बनेसँगै विश्वभर सम्पत्ति असमानता र अति धनी व्यक्तिहरूको प्रभावबारे बहस पनि चर्किएको छ। आलोचकहरूले यसलाई आर्थिक असमानताको संकेतका रूपमा व्याख्या गरेका छन् भने समर्थकहरूले नवप्रवर्तन, जोखिम लिन सक्ने क्षमता र दीर्घकालीन दृष्टिकोणको सफल परिणाम भनेका छन्।
जे भए पनि SpaceX को ऐतिहासिक IPO ले एलन मस्कलाई नयाँ उचाइमा पुर्‍याएको छ। विश्वकै पहिलो ट्रिलियनियर बनेका मस्कले प्रविधि, अन्तरिक्ष र व्यवसायको इतिहासमा अर्को महत्वपूर्ण अध्याय थपेका छन्।