संविधान दिवस २०८३ देशभर विभिन्न कार्यक्रमकासाथ मनाइयो। काठमाडौंको टुँडिखेलमा आयोजित मूल समारोहमा प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहले ‘‘संविधान राम्रो भएर मात्र हुँदैन, कार्यान्वयन गर्ने हात इमानदार हुनुपर्छ’’ भन्ने मुख्य सन्देश दिए। उनले वर्तमान सरकार संविधानको अक्षर र भावनाप्रति प्रतिबद्ध रहेको बताउँदै, भ्रष्टाचार र दण्डहीनताको जरो गहिरो रहेको स्वीकारे। उनले सुशासनलाई केन्द्रमा राख्दै प्रशासनिक संरचनाको उपयुक्त आकार, शून्य सहनशीलता, राजनीतिक हस्तक्षेपको अन्त्य, र योग्यताको आधारमा नियुक्ति प्रणाली कार्यान्वयन गर्नुपर्नेमा जोड दिए।

उनले संविधान दिवस हरेक वर्ष आउने भए पनि संविधानको उद्देश्य पूरा हुने दिन भने व्यवहारमा देखिने परिवर्तनको दिन हुने जिकिर गरे। यसैबीच एमाले अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले संविधानका पक्षधर शक्तिहरू एकजुट भएर संविधानको रक्षा र राष्ट्रिय एकता मजबुत बनाउनुपर्ने बताए। उनले संविधान जारी भएपछि मुलुकले नाकाबन्दीजस्तो चुनौती सामना गरेको स्मरण गर्दै, त्यस्ता अवस्थाले संविधानको रक्षा र राष्ट्रिय एकताको आवश्यकता स्मरण गराउने बताए। नेपाली कम्युनिष्ट पार्टीका संयोजक पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ ले संविधानसभाबाट जारी संविधानका उपलब्धिहरू जनताको दैनिक जीवनमा प्रत्यक्ष रूपमा जोड्नुपर्ने अहिलेको मुख्य दायित्व भएको बताए। उनका अनुसार, संविधानले निर्दिष्ट गरेको परिवर्तनलाई पूर्णता दिन एकताबद्ध प्रयास आवश्यक छ। नेपाली कांग्रेसका सभापति गगन थापाले संविधान सात दशकभन्दा लामो राजनीतिक संघर्ष र बलिदानको उपलब्धि भएको उल्लेख गर्दै यसले गणतन्त्र, समावेशिता, समानुपातिकता र नागरिक अधिकारलाई संस्थागत गरेको बताए। उनले समयको मागअनुसार संशोधन सम्भव भए पनि त्यो संविधानका आधारभूत मूल्य-मान्यता खुम्च्याउने होइन, थप विस्तार गर्ने दिशामा हुनुपर्ने धारणा राखे। राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सभापति रवि लामिछानेले संविधानलाई राज्य र नागरिकबीचको पवित्र करार भनेर व्याख्या गरे र अब हुने समीक्षा समाजको पिँधमा रहेका नागरिकलाई केन्द्रमा राखेर हुनुपर्छ भने। उनले बलियो राज्यका लागि बलिया संस्था आवश्यक रहेको उल्लेख गर्दै साझा राष्ट्रिय एजेन्डामा एकताबद्ध हुन आह्वान गरे। यसरी यस वर्षको संविधान दिवसमा फरक राजनीतिक दृष्टिकोण भए पनि सबै नेताहरूले संविधानलाई कागजबाट व्यवहारमा उतार्ने, संस्थागत क्षमता बढाउने, र जनताले प्रत्यक्ष अनुभव गर्ने गरी कार्यान्वयनमा केन्द्रित हुनुपर्ने साझा सन्देश दिएका छन्। सारांश: संविधान दिवस २०८३ मा प्रधानमन्त्री बालेनले इमानदार कार्यान्वयन र सुशासनलाई प्राथमिकता दिए, भने ओलीले संविधान पक्षधर शक्तिहरूको एकताको आवश्यकता औंल्याए। प्रचण्डले उपलब्धिलाई जनजीवनसँग जोड्नुपर्ने बताए, गगन थापाले मूल्य र अधिकार विस्तार गर्ने गरी संशोधन हुनुपर्ने धारणा राखे, र रविले सीमांतमा रहेका नागरिकलाई केन्द्रमा राखेर समीक्षा गर्नुपर्नेमा जोड दिए।